Cryptomunten, domeinnamen en online bedrijven erven is niet gratis. Dit verwacht de Belastingdienst als digitale bezittingen van eigenaar wisselen na een overlijden — en hoe je je nalatenschap voorbereidt.

De erfenis waar niemand je voor waarschuwt

Je vader laat je €50.000 in Bitcoin na. Je rouwt, je bent overweldigd — en je bent volledig onvoorbereid op wat er nu komt.

De Belastingdienst wacht niet op je. Digitale activa die je erft van een overledene kunnen erfbelasting, box 3-heffing en in sommige gevallen inkomstenbelasting triggeren — belastingen die erfgenamen compleet verrassen. En als de overledene geen instructies heeft achtergelaten over hoe die bezittingen te bereiken zijn, kan het zijn dat je belasting verschuldigd bent over geld dat je niet eens kunt opnemen.

Dit is geen hypothetische situatie. Terwijl digitaal vermogen groeit — van cryptowallets tot gemonetariseerde YouTube-kanalen, domeinportfolio's en webshops — wordt het een van de meest urgente en minst begrepen onderdelen van estate planning.

Dit moet je weten.

Wat telt als een "digitaal activum" voor de Belastingdienst?

Laten we eerst duidelijk zijn over wat de fiscus als belastbaar beschouwt. Het is breder dan de meeste mensen aannemen:

Cryptovaluta (Bitcoin, Ethereum, stablecoins, NFT's)
Domeinnamen — zeker premium domeinen met commerciële waarde
Online bedrijven en webshops
Gemonetariseerde contentkanalen (YouTube, nieuwsbrieven, Substack)
Online beleggingsrekeningen
Digitale loyaliteitspunten met geldswaarde
Intellectueel eigendom dat digitaal wordt geëxploiteerd

Gewone bank- en beleggingsrekeningen zijn allang onderdeel van estate planning. Maar digitale activa zijn nieuw terrein, en de wetgeving loopt achter.

De erfbelasting in Nederland: zo werkt het

Nederland kent een progressieve erfbelasting. Als partner erfje belastingvrij tot €795.156 (2026). Als kind is de vrijstelling €22.918. Daarboven betaal je:

10% over het bedrag tot €152.368
20% over het meerdere

Digitale activa tellen volledig mee. Die cryptowallet, dat domeinportfolio, die SaaS-applicatie die je broer heeft gebouwd — het wordt allemaal opgeteld bij de erfenis en gewaardeerd op de marktwaarde op de datum van overlijden.

Hier schuilt een onmiddellijk probleem: digitale activa zijn illiquide op een deadline. De aangifte erfbelasting moet uiterlijk 8 maanden na het overlijden worden ingediend. De aanslag wordt daarna betaald. Maar wat als de activa vergrendeld zijn achter een wachtwoord dat niemand kent? Of in een wallet waarvan de private key alleen in het hoofd van de overledene zat?

Er zijn families die eigendommen hebben verkocht om erfbelasting te betalen over digitaal vermogen dat ze niet konden bereiken. Hartverscheurend — en volledig te voorkomen.

Box 3: de jaarlijkse heffing op vermogen

Naast erfbelasting geldt in Nederland de beruchte box 3-heffing op vermogen. Crypto valt momenteel in box 3 en wordt belast op basis van een fictief rendement. De peildatum is 1 januari.

Als erfgenaam neem je de bezittingen over op datum van overlijden, maar je bent vervolgens zelf verantwoordelijk voor de aangifte in box 3 per 1 januari van het volgend jaar.

Begrijp je de crypto-portefeuille niet, kun je hem niet bereiken, of weet je zelfs niet dat hij bestaat? Dan loop je alsnog het risico dat de Belastingdienst het vermogen schat en een aanslag oplegt — inclusief eventuele boetes voor te laat of onjuist aangeven.

Het CARF-probleem: de fiscus weet meer dan je denkt

De OESO heeft het Crypto-Asset Reporting Framework (CARF) geïntroduceerd, dat cryptobeurzen verplicht om klantgegevens te delen met belastingautoriteiten — net zoals banken dat al jaren doen. Nederland implementeert deze richtlijn. Tegen 2027 ontvangen de meeste Europese belastingdiensten automatisch rapporten over cryptobezit van beurzen.

Met andere woorden: de Belastingdienst vindt het digitale vermogen, ook al is het verborgen. De vraag is alleen of jouw familie alle informatie heeft om de aangifte correct in te dienen.

Zonder aankoopprijs (kostprijs) kan de Belastingdienst de waardering zelf vaststellen — en dat werkt zelden in jouw voordeel.

Online bedrijven: een bijzonder geval

Als de overledene een webshop, Bol.com-verkopersaccount of een affiliate-marketingwebsite runde, is de erfenis complexer dan een wallet-adres.

Als erfgenaam kun je zowel te maken krijgen met:

De kapitaalwaarde van het bedrijf (belast als onderdeel van de erfenis)
De lopende inkomsten die het bedrijf genereert terwijl de nalatenschap wordt afgewikkeld (belast als inkomsten in box 1 of box 3, afhankelijk van de structuur)

En als het bedrijf internationaal opereerde — klanten in Duitsland, bestellingen verzonden vanuit België, betalingen via een Ierse betaalprovider — kunnen er ook buitenlandse fiscale vragen opkomen.

Wat een digitaal nalatenschapsplan oplost

Al deze fiscale complicaties verdwijnen niet alleen omdat je familie de wachtwoorden niet kent. Maar een goed digitaal nalatenschapsplan vermindert de administratieve chaos aanzienlijk.

Je hebt minimaal nodig:

Een volledige activalijst — elk wallet-adres, elk digitaal account met materiële waarde, elke domeinnaam. Niet de wachtwoorden zelf (bewaar nooit wachtwoorden in een testament) — maar wel de inventaris.
Aankoopregistraties — wanneer je crypto hebt gekocht en voor welke prijs. Dit is je kostprijs, en die doet er straks toe.
Toegangsinstructies — veilig opgeslagen, regelmatig bijgewerkt, alleen toegankelijk voor de juiste mensen op het juiste moment.
Een digitale testamentuitvoerder — iemand die in je testament wordt benoemd en begrijpt hoe digitale activa werkt.

Dit is precies waarvoor LegacyShield is gebouwd: een veilige, zero-knowledge kluis waar je toegangsinstructies bewaart, je digitale bezittingen documenteert, en ervoor zorgt dat de juiste mensen er bij kunnen — zonder ondertussen een beveiligingsrisico te creëren.

Laat je erfgenamen niet met de rekening zitten

De Nederlandse overheid wordt steeds beter in het vinden van digitaal vermogen. CARF, internationale gegevensuitwisseling, cryptobeurzen die rapporteren aan de Belastingdienst — de transparantie groeit.

De vraag is niet of je digitale bezittingen worden gevonden. De vraag is of je familie de informatie heeft om er correct mee om te gaan.

Plan nu. Documenteer je digitale vermogen. Geef je erfgenamen de toegang — én de administratie — die ze nodig hebben.

Maak vandaag je digitale nalatenschapsplan met LegacyShield en zorg ervoor dat jouw nalatenschap niet de belastingangst van je familie wordt.

De verborgen belastingrekening in jouw digitale erfenis